Wil je een winkel starten, uitbreiden of de verkoopoppervlakte van een bestaande winkel wijzigen? In sommige gevallen heb je daarvoor een omgevingsvergunning voor kleinhandelsactiviteiten nodig.
Deze vergunning gaat na of de geplande handelsactiviteit op die locatie kan worden uitgeoefend. De vergunning voor kleinhandelsactiviteiten was vroeger bekend als de socio-economische vergunning en maakt vandaag deel uit van de omgevingsvergunning.
Heb je voor je project ook andere vergunningen nodig, bijvoorbeeld voor verbouwingen of bepaalde milieuactiviteiten? Dan worden de verschillende onderdelen samen behandeld als één omgevingsvergunning. Meer informatie vind je op de pagina omgevingsvergunning.
Moet ik een vergunning aanvragen?
Je hebt een omgevingsvergunning voor kleinhandelsactiviteiten nodig als je een winkel of handelsgeheel hebt met een netto handelsoppervlakte van meer dan 400 m². Dit geldt zowel voor een nieuwe winkel als voor een bestaande winkel.
Ook in de volgende situaties kan een vergunning nodig zijn:
- Je voegt winkels of handelszaken samen waardoor de totale netto handelsoppervlakte meer dan 400 m² bedraagt.
- Je breidt een bestaande winkel of een handelsgeheel uit met meer dan 20% van de vergunde netto handelsoppervlakte of met meer dan 300 m².
- Je wijzigt de categorie van de goederen die je verkoopt met 10% of meer van de totale vergunde netto handelsoppervlakte of met meer dan 300 m².
- Je splitst een winkel of handelsgeheel met een netto handelsoppervlakte van meer dan 400 m² op.
De regels maken een onderscheid tussen verschillende categorieën van kleinhandel:
- voeding
- goederen voor persoonsuitrusting
- planten, bloemen en goederen voor land- en tuinbouw
- vervoers- en transportmiddelen
- andere volumineuze goederen (een goed wordt als volumineus beschouwd als de som van de hoogte, breedte en diepte minstens 2,5 meter bedraagt)
- andere niet-volumineuze goederen
Zijn er uitzonderingen?
Tijdelijke handelsactiviteiten
Wil je tijdelijk een handelsactiviteit uitoefenen, bijvoorbeeld omdat je winkel tijdelijk verhuist tijdens verbouwingswerken? Dan heb je niet altijd een omgevingsvergunning voor kleinhandelsactiviteiten nodig.
- Maximaal 90 dagen per jaar: je hebt geen kleinhandelsvergunning nodig als de tijdelijke handelsactiviteit niet past binnen de geldende stedenbouwkundige voorschriften.
- Maximaal 180 dagen per jaar: je hebt geen kleinhandelsvergunning nodig als de tijdelijke handelsactiviteit wél past binnen de geldende stedenbouwkundige voorschriften.
Wil je de tijdelijke handelsactiviteit langer dan 90 of 180 dagen uitoefenen? Dan kan je onder bepaalde voorwaarden een tijdelijke omgevingsvergunning aanvragen. Die vergunning kan maximaal 12 maanden gelden.
Overname van een bestaande winkel
Een kleinhandelsvergunning is verbonden aan een specifieke locatie en de categorieën van kleinhandel die daar zijn vergund. Neem je een bestaande winkel over en verandert er niets belangrijks aan de vergunde handelsactiviteiten? Dan kan de bestaande vergunning worden overgedragen aan de nieuwe eigenaar of uitbater.
Twijfel je of je voor je project een vergunning nodig hebt? Neem dan contact op met de dienst lokale economie.
Hoe vraag ik een vergunning aan?
Je vraagt de omgevingsvergunning voor kleinhandelsactiviteiten aan via het omgevingsloket.
Voor je aanvraag heb je het algemene aanvraagformulier B01 en een aantal specifieke addenda nodig. Het aanvraagformulier B01 bevat onder meer:
- projectgegevens
- gegevens over de procedure
- gegevens van de aanvrager
- een overzicht van de bijlagen
- de ondertekening van de aanvraag
Het digitale Omgevingsloket volgt dezelfde structuur als het aanvraagformulier B01. Je kan het formulier daarom gebruiken om je aanvraag vooraf voor te bereiden en na te gaan welke informatie je nodig hebt.
Daarnaast voeg je het addendum W1 – Kleinhandelsactiviteiten toe. Hierin geef je specifieke informatie over je geplande handelsactiviteit, zoals de netto handelsoppervlakte en de categorieën van goederen die je verkoopt.
Afhankelijk van je project moet je ook informatie over mobiliteit toevoegen. In de mobiliteitstoets geef je informatie over onder meer de bereikbaarheid, verkeersstromen, parkeerplaatsen en laad- en losmogelijkheden. Hiervoor gebruik je een mobiliteitstoets detailhandel (E1ter) of, wanneer een mobiliteitsstudie vereist is, een mobiliteitsstudie (E1bis). Een mobiliteitsstudie is verplicht bij projecten met een totale brutovloeroppervlakte van minstens 7.500 m² of wanneer er minstens 200 parkeerplaatsen worden aangelegd.
Je vindt het aanvraagformulier B01 en de nodige addenda via de Vlaamse overheid. De aanvraag zelf dien je in via het omgevingsloket.
Wat gebeurt er na je aanvraag?
Je dient de aanvraag in via het omgevingsloket. Voor een project waarbij de kleinhandelsactiviteiten gecombineerd worden met andere onderdelen van een omgevingsvergunning, is digitaal indienen verplicht.
Na de indiening controleert de stad of je aanvraag ontvankelijk en volledig is. Hiervoor heeft de stad maximaal 30 dagen. Daarna wordt je aanvraag verder behandeld volgens één van deze procedures:
Vereenvoudigde procedure
Deze procedure geldt onder meer voor:
- een aanvraag voor alleen kleinhandelsactiviteiten met een netto handelsoppervlakte van minder dan 20.000 m²;
- een gemengd project met een netto handelsoppervlakte van minder dan 20.000 m², wanneer ook de andere onderdelen van het project volgens de vereenvoudigde procedure worden behandeld.
De beslissing volgt binnen 60 dagen na de datum waarop de aanvraag volledig en ontvankelijk is verklaard.
Gewone procedure
De gewone procedure geldt onder meer voor projecten met een netto handelsoppervlakte van meer dan 20.000 m² of projecten waarvoor een milieueffectenrapport, veiligheidsrapport of passende beoordeling nodig is.
De beslissing volgt binnen 105 of 120 dagen na de datum waarop de aanvraag volledig en ontvankelijk is verklaard. De exacte termijn hangt onder meer af van de vraag of advies van de omgevingsvergunningscommissie nodig is.
Nuttige links
- Agentschap Innoveren en Ondernemen
- Toepassingsgebied en beoordelingscriteria: Decreet integraal handelsvestigingsbeleid (IHB) van 15 juli 2016
- Procedure: Decreet betreffende de omgevingsvergunningen