Radicalisering: hoe te herkennen, hoe te melden?

Wat is radicalisering?

Radicalisering is een proces waarbij een individu stap per stap radicaler wordt. Iemand is radicaal wanneer hij of zij streeft naar ingrijpende hervormingen in de maatschappij. Radicalisering is een dynamisch proces: een individu kan doorheen de tijd radicaliseren en deradicalisering.

Radicalisme kan een positieve factor zijn wanneer het bijdraagt tot sociale en politieke hervormingen binnen de democratische rechtsorde. Denk bijvoorbeeld aan de ontvoogding van de arbeiders in de 19de eeuw of het feminisme in de jaren ’60. Maar radicalisme kan deze rechtsorde ook rechtstreeks aanvallen en zelfs de openbare veiligheid bedreigen in de vorm van gewelddadig extremisme en terrorisme. De aanslagen van de CCC in de jaren ’80 en de recente aanslagen in Brussel zijn hier een triest voorbeeld van.

Radicalisering is een individueel proces dat kan lopen via verschillende ideologische, filosofische, religieuze of etnische lijnen.

Hoe herkennen?

Omdat radicalisering een heel persoonlijk proces is en dit bij elk individu anders verloopt, is het moeilijk om een lijst samen te stellen van signalen om radicalisering te herkennen. In plaats daarvan stellen we ‘verandering’ centraal.

Radicalisering is een proces van verandering. Het individu komt doorheen deze veranderingen los te staan van de samenleving en van zijn/haar persoonlijk netwerk. Iemand die nauw betrokken is bij een individu, kan zulke veranderingen zien. Haar/zijn buikgevoel over de veranderingen in gedrag en denken van een individu is de beste indicator voor radicalisering.

Wanneer melden?

Het vaststellen van radicalisering is een verhaal van 1+1+1. Detecteren van radicalisering is een oefening waarbij we proberen alle puzzelstukjes in elkaar te passen en zo de situatie correct in te schatten. Jouw melding kan een deel zijn van deze puzzel.

In bijlage vind je een lijst met indicatoren die jou kunnen helpen om jouw buikgevoel in te schatten. Deze lijst is slechts een hulpmiddel. Vertrouw vooral op jouw eigen aanvoelen. Bij enige twijfel is het steeds goed om jouw bezorgdheden toch te melden.

Hoe melden?

Bezorgdheden over verandering in gedrag en denken kunnen gemeld worden aan de Lokale Integratie Veiligheidscel (LIVC) van Ninove. Dit kan via het online meldpunt van de stad.

Elke melding wordt met uiterste discretie behandeld. De melding en de gegevens van de melder zijn enkel gekend door de leden van het LIVC en worden met strikte vertrouwelijkheid behandeld.

Wat na de melding?

Het LIVC bestaat uit sociale diensten van het lokaal bestuur, de lokale politie en wordt voorgezeten door de burgemeester. Elke melding wordt hier besproken en voor elk individu wordt een gepaste aanpak uitgewerkt.

Wanneer er sprake is van een bedreiging voor de openbare veiligheid worden de bevoegde diensten van de (federale) politie ingeschakeld.

Wanneer er sprake is van radicalisering wordt een partnertafel samengebracht waar actoren die professioneel en in de vrije tijd betrokken zijn bij het individu samen werken aan een strategie van deradicalisering.

Veranderingen in gedrag en denken van een individu wijzen uiteraard niet altijd op radicalisering. Toch duidt loskoppeling van het persoonlijk netwerk en/of de samenleving op een bepaalde problematiek. Waar nodig kan het LIVC dan ook een zorgtraject opstarten binnen de reguliere hulpverlening.